Een stenen terras: kies je voor beton, natuursteen of keramiek?

Een betonnen terras is over het algemeen het duurzaamst en kan verschillende vormen aannemen. Je hebt er niet zo veel onderhoud aan als bij een houten terras, met een werende coating kan je daar zelfs nog een extra mouw aan passen. Natuursteen is ook uiterst duurzaam en altijd een eyecatcher, zeker bij moderne woningen. Keramiek verhoudt zich dan weer tot natuursteen zoals houtcomposiet tot hout: je hebt de look, maar het onderhoud hoef je er niet bij te nemen en de prijs ligt over het algemeen ook lager. 

 

Beton

Wie een stenen terras wil die wel even mee kan, doet er goed aan om voor beton te kiezen. Het is een sterk materiaal dat goed bestand is tegen vorst, regen en temperatuurschommelingen, waardoor het jarenlang meegaat zonder veel zorgen. Bovendien vraagt een betonnen terras relatief weinig onderhoud, wat het tot een praktische en zorgeloze keuze maakt.

Naadloos: ruw, gepolierd of gepolijst

Een naadloos betonnen terras is ideaal voor wie houdt van een strakke, moderne uitstraling en liefst niet te veel wil investeren in onderhoud. Doordat het oppervlak uit één geheel bestaat, zijn er immers geen voegen waar onkruid of vuil zich kan ophopen.

Bovendien kan je kiezen uit verschillende afwerkingen:

• Ruw beton wordt na het gieten niet verder gladgemaakt en behoudt zijn natuurlijke, robuuste structuur. Het resultaat is een kloeke uitstraling met een goede slipweerstand.
• Gepolierd beton wordt mechanisch gladgemaakt met een vlindermachine, waardoor het oppervlak egaler en verfijnder wordt. Het blijft mat van look, maar oogt al een stuk strakker dan ruw beton.
• Gepolijst beton gaat nog een stap verder en wordt met diamantpads tot een glanzende afwerking gebracht. Dit zorgt voor een luxueuze, bijna spiegelende designlook, al is een antislipbehandeling vaak aangewezen.

Betonklinkers

Betonklinkers zijn stevige, rechthoekige betonstenen. Ze staan bekend om hun hoge draagkracht en lange levensduur, waardoor ze goed bestand zijn tegen zware belasting. Bovendien zijn ze meestal budgetvriendelijker dan andere betonoplossingen.

Een belangrijk voordeel van klinkers is de grote ontwerpvrijheid: dankzij de vele formaten en legverbanden kan je een terras of pad een persoonlijk karakter geven. Betonklinkers passen daardoor zowel bij landelijke woningen als bij klassieke of traditionele tuinen.

Daarnaast zijn klinkers ook interessant wanneer waterdoorlatendheid een rol speelt. Door te kiezen voor waterpasserende klinkers of bredere voegen kan regenwater beter in de bodem infiltreren, wat helpt om wateroverlast te beperken.

Formaten

Betonklinkers zijn verkrijgbaar in verschillende standaardformaten. Veelgebruikte formaten zijn onder andere het waalformaat (ca. 200 × 50 × 65 mm), dikformaat (ca. 200 × 70 × 80 mm) en keiformaat (ca. 200 × 100 × 80 mm), maar daarnaast kan je ook gaan voor vierkante of net langwerpigere modellen.

Kleuren

Verder zijn betonklinkers beschikbaar in verschillende kleuren. Door kleurstoffen toe te voegen kunnen patronen worden gecreëerd of accenten worden gelegd. Om de kleur beter te behouden, worden soms mineralen verwerkt in de bovenlaag.

Uitstraling

Ook de uitstraling kan sterk variëren. Zo bestaan er getrommelde klinkers, waarbij de randen en hoeken licht worden afgevlakt voor een meer verouderde look. Wie het liever strakker wil, kan kiezen voor klinkers met scherpe randen. Een tussenvariant zijn klinkers met een facet: een kleine afschuining die een klassiek effect geeft.

Sommige klinkers hebben een gladde afwerking voor een moderne uitstraling, terwijl andere een ruwer of reliëfachtig oppervlak hebben, wat extra slipweerstand biedt.

Verder kunnen betonklinkers nog voorzien zijn van een beschermende toplaag die vuil, mos en slijtage tegengaat. Dit maakt het onderhoud eenvoudiger en zorgt ervoor dat de klinkers langer hun kleur en uitstraling behouden. 

Betontegels

Betontegels zijn populair dankzij hun combinatie van een strak uiterlijk, gebruiksgemak en onderhoudsvriendelijkheid. Ze zorgen voor een rustige, uniforme uitstraling en passen goed bij moderne tuinen en woningen waar rechte lijnen en eenvoud centraal staan.

Formaten

Betontegels zijn verkrijgbaar in een breed scala aan formaten, van kleine mozaïektegels tot grote XXL-tegels. Grotere tegels versterken het ruimtelijke effect en geven een hedendaagse, overzichtelijke look, terwijl kleinere tegels een speelser effect kunnen creëren.

Voor terrastoepassingen varieert de dikte meestal tussen de 4 en 6 cm, maar de juiste keuze maak je aan de hand van de verwachte belasting en de fundering.

Kleuren

Verder zijn betontegels verkrijgbaar in verschillende kleuren, zoals antraciet, zandkleur of terracotta. Bij door-en-door gekleurde tegels blijft die kleur bovendien beter behouden, omdat ze niet enkel aan het oppervlak zit. 

Uitvoeringen

Je kan kiezen voor tegels met een ruwe afwerking, die extra stroefheid bieden, of voor gepolierde en gepolijste varianten die een gladder en strakker resultaat geven. Bij die laatste is het wel belangrijk om voldoende aandacht te besteden aan slipweerstand, zeker bij nat weer. Om betontegels beter bestand te maken tegen vlekken, vocht en groenaanslag, kunnen ze nog afgewerkt worden met een beschermende coating.

De meest bekende standaardvariant is de klassieke stoeptegel, maar daarnaast bestaan er ook decoratieve uitvoeringen zoals grindtegels. Deze bevatten een zichtbare grindstructuur en sluiten goed aan bij een meer landelijke of natuurlijke tuinstijl. Ook gewassen betontegels zijn populair: daarbij wordt de bovenlaag licht afgespoeld zodat fijne steentjes zichtbaar worden, wat zorgt voor een speels effect en extra stroefheid.

Wie een meer rustieke uitstraling zoekt, kan ook kiezen voor getrommelde tegels met afgeronde hoeken en een licht verouderde look. Ook zijn er waterdoorlatende varianten die regenwater beter laten infiltreren.

Natuursteen

Wie een terras wil met een tijdloze uitstraling en een hoogwaardige afwerking, vindt zijn gading in het aanbod aan natuursteensoorten. Natuursteen is een bijzonder duurzaam materiaal dat van nature sterk en slijtvast is. Het kan goed tegen weersinvloeden. Bovendien krijgt natuursteen vaak alleen maar meer karakter naarmate het ouder wordt. Met het juiste onderhoud is een natuurstenen terras dan ook een stijlvolle en waardevolle keuze voor wie kwaliteit en uitstraling wil combineren.

Welke soorten zijn het best geschikt voor een terras?

Niet elke natuursteen is immers even goed bestand tegen vocht en temperatuurschommelingen. Daarom wordt er voor terrassen meestal gekozen voor harde en compacte steensoorten zoals graniet, basalt, leisteen, arduin en hardsteen. Ook varianten zoals Vietnamese of Turkse blauwsteen, of Belgische hardsteen worden vaak toegepast dankzij hun robuuste karakter en tijdloze uitstraling.

Sommige natuursteensoorten, vooral poreuzere kalkstenen, zijn gevoeliger voor vlekken, mosvorming of vorstschade wanneer ze niet correct geplaatst of behandeld worden. Daarom is het belangrijk om bij de keuze altijd de technische fiche grondig te raadplegen en eventueel een beschermende impregnatie te overwegen. 

Uitvoeringen

Tegels

De meest gekozen uitvoering voor een natuurstenen terras zijn tegels. Net zoals bij betontegels bestaan ze in een brede waaier aan formaten: van kleine mozaïektegeltjes tot grote XXL-platen die een strak en modern effect geven. Ook de dikte van de tegels speelt een rol.

Voor de meeste natuursteensoorten is een dikte van 2 cm doorgaans voldoende voor terrastoepassingen. Bij leisteen volstaat vaak zelfs 1,5 cm, omdat deze steen relatief licht is. Waar veel vorst voorkomt of waar de ondergrond minder stabiel is, kiest men beter voor dikkere tegels van ongeveer 3 cm. Die zijn beter bestand tegen temperatuurschommelingen en intensief gebruik.

Klinkers

Naast tegels zijn er ook natuursteen klinkers. Dit zijn kleinere rechthoekige stenen die vaak gebruikt worden voor terrassen met een klassiek of rustiek karakter, of voor terrassen die een wat speelser uitzicht mogen hebben. Qua formaten en legverbanden zijn de mogelijkheden vergelijkbaar met betonklinkers.

Kasseien

Wie echt een authentieke en charmante uitstraling wil, kan kiezen voor kasseien om de look van straten in oude binnensteden, hoeves en landelijke woningen na te bootsen. De meest gebruikte natuursteen voor kasseien is Belgische porfier, herkenbaar aan zijn typische blauwgrijze kleur. Ook Belgisch Gres (lichtgrijs) en basalt zijn populaire alternatieven.

Kasseien bestaan grosso modo in drie uitvoeringen:

• Platines: platte kasseien geschikt zijn voor grote oppervlakken, in verschillende patronen,
• Mozaïekkasseien: kleiner van formaat en vaak geplaatst in cirkel- of waaierpatronen,
• Boerenkasseien: ruwe, onregelmatige stenen die een landelijke look creëren en meestal in wildverband gelegd worden.

Kasseien en klinkers: wat is het verschil?
Klinkers zijn meestal regelmatig van vorm en vlak, waardoor ze strak en egaal te plaatsen zijn. Kasseien zijn dikker, ruwer en vaak onregelmatiger. Traditioneel zijn kasseien bijna altijd natuursteen, terwijl betonnen of keramische varianten minder gebruikelijk zijn. Bij klinkers komen uitvoeringen in beton en keramiek net vaker voor.

Flagstone

Ook een zogenaamd flagstoneterras behoort tot de mogelijkheden. Hierbij wordt gewerkt met onregelmatig gebroken natuursteenplaten die als een puzzel in elkaar gelegd worden. Dit type terras heeft een heel natuurlijke, organische uitstraling en past perfect bij landelijke tuinen of mediterrane stijlen.

Flagstone wordt vaak geplaatst met bredere voegen, die opgevuld kunnen worden met voegmortel, grind of zelfs bodembedekkers voor een extra natuurlijk effect. Door de grillige vormen is elke aanleg uniek en ontstaat een speels, ambachtelijk karakter. Het vraagt wel meer vakmanschap bij het leggen dan standaardtegels.

Hoewel flagstone strikt genomen ook met beton mogelijk is, wordt deze uitvoering veel vaker toegepast bij natuursteen omdat het materiaal van nature die unieke breuklijnen en kleurnuances bezit.

Oppervlakte-afwering

Naast het soort natuursteen en de uitvoering, kan ook de oppervlakte-afwerking van een natuursteenterras een grote invloed hebben op de look & feel. Een natuursteen terras kan, net als beton, van ruw en onregelmatig tot glad en gepolijst. Al is voor buiten een ruwer oppervlak beter op slipvastheid te garanderen.

Daarnaast zijn er nog afwerkingsmogelijkheden voor extra stroefheid:

• Getrommeld: randen en oppervlak worden licht afgerond voor een verouderde, zachte uitstraling.
• Gehamerd/gebouchardeerd: mechanische bewerking met hamers zorgt voor een ruwe reliëfstructuur.
• Gevlamd: vooral bij graniet; door verhitting barsten oppervlakige korrels licht open en wordt het slipvaster.
• Gezandstraald: onder hoge druk met zand bewerkt, wat een matte, gelijkmatig ruwe afwerking geeft.

 

Keramische steen

Keramische bestrating wordt steeds vaker toegepast als alternatief voor natuursteen. Dankzij moderne productietechnieken kan keramiek vandaag zeer natuurgetrouw de look van materialen zoals blauwe steen, marmer of leisteen benaderen, vaak met minder onderhoud, aan een lagere prijs en een hoge vormvastheid.

Eigenschappen van het materiaal

Keramiek is een hard, dicht en gebakken materiaal dat bijzonder goed bestand is tegen slijtage. Het is krasvast en kleurvast, waardoor het zijn uitstraling doorheen de jaren behoudt. Doordat keramiek nauwelijks poreus is, dringen water en vuil minder snel in het oppervlak. Ook groenaanslag van algen of mossen komt doorgaans minder snel voor dan bij poreuze natuursteen.

Keramiek is bovendien bestand tegen vorst en temperatuurschommelingen, wat het geschikt maakt voor buitentoepassingen. Wel kan puntbelasting of zand onder bloempotten of meubels soms krassen veroorzaken, ondanks de hoge hardheid van het materiaal.

Uitvoeringen

Keramiek is vooral verkrijgbaar in de vorm van tegels, meestal in strakke, moderne formaten. Grote platen zijn populair voor hedendaagse terrassen, maar ook kleinere formaten bestaan. Omdat keramiek relatief dun is, worden keramische tegels vaak geplaatst op een stabiele ondergrond of verlijmd, al bestaan er ook dikkere buitentegels die los in zand of op tegeldragers gelegd kunnen worden.

Daarnaast zijn er ook keramische klinkers of kleiklinkers op de markt, die het uitzicht van traditionele straatklinkers nabootsen.  Ook hier kan je kiezen voor getrommelde of niet-getrommelde klinkers, wil je een authentiekere, ‘geleefde’ look.

Oppervlakte-afwerking en behandeling

Keramische bestrating wordt doorgaans geleverd met een vaste fabrieksafwerking. Voor buitentoepassingen is ook hier een ruw oppervlak belangrijk: daarom bestaan keramische buitentegels meestal met een antislipwaarde (bv. R11). Gladdere, gepolijste afwerkingen zijn minder geschikt voor terrassen omdat ze bij nat weer slipgevaar kunnen opleveren.

Een bijkomend voordeel is dat keramiek meestal geen extra impregnering of behandeling nodig heeft, in tegenstelling tot sommige natuursteensoorten. Het onderhoud blijft beperkt tot regelmatig reinigen met water en een mild product.