Werken met een hogedrukreinger

Wie zijn terras moet schoonmaken, wil dat liefst in een zo kort mogelijke tijd doen. De hogedrukreinger kan daarbij een goede tool zijn. Zo'n krachtig reinigingstoestel komt vaak met tal van opties en accessoires. Maar hoe werkt een hogedrukreiniger? En waar let je best op als je er één koopt?
Werking
Een hogedrukreiniger is een apparaat dat water onder hoge druk spuit om vuil, modder en aanslag weg te spoelen. Door de krachtige waterstraal maakt het beter en krachtiger schoon dan een gewone tuinslang.
Hoe werkt een hogedrukreiniger?
Een hogedrukreiniger spuit water onder hoge druk naar buiten, waardoor een krachtige straal ontstaat om vuil los te maken. Ter vergelijking: een gewone keukenkraan levert ongeveer 15 liter per minuut met een gemiddelde druk van 4 bar. Een hogedrukreiniger pompt diezelfde hoeveelheid water door een zeer kleine opening van ongeveer 0,5 mm, waardoor de druk kan oplopen tot meer dan 100 bar. Toch verbruikt een hogedrukreiniger vaak minder water dan een tuinslang.
Het water komt het toestel binnen via een aanvoerslang of via een reservoir. Daarna wordt het via een hogedrukslang, met een spuitpistool of lans, naar buiten geleid. Met het pistool richt je de straal op het oppervlak dat je wil reinigen. De meest voorkomende toestellen werken met koud water (koud water in, koud water uit). Voor hardnekkig vuil zoals vet en olie bestaan er ook warmwaterreinigers.
Met afvoerslang of reservoir
Bij toestellen met aanvoerslang sluit je een tuinslang aan op een waterkraan, wat continu werken mogelijk maakt zonder bijvullen en vaak ook hogere druk oplevert. Nadelen zijn een beperktere actieradius en afhankelijkheid van de kraan. Bij reinigers met reservoir ben je mobieler, zeker bij accutoestellen, en heb je meer controle over het waterverbruik, maar je moet wel regelmatig bijvullen.
De hogedrukslang
De hogedrukslang is speciaal gemaakt om hoge druk te weerstaan zonder te knikken of scheuren. Ze is meestal 3 tot 15 m lang en bepaalt hoe ver je kan werken. Veel modellen hebben een haspel en een snelkoppeling voor makkelijk aansluiten. De pomp wordt meestal elektrisch aangedreven via netstroom, maar er bestaan ook accumodellen.

De pomp
De pomp is een cruciaal onderdeel: hoe krachtiger ze is, hoe hoger de waterdruk. Een traag draaiende motor is beter omdat dichtingen minder snel slijten, het toestel stiller werkt en minder warmte produceert. Daardoor kan je langer aan één stuk werken en gaat de hogedrukreiniger langer mee. In duurdere modellen vind je soms een watergekoelde motor, die stabieler koelt dan luchtkoeling en de levensduur nog verhoogt.
De sproeilans of het spuitpistool
Het spuitpistool of de sproeilans, waaraan de hogedrukslang is gekoppeld, is in vele gevallen regelbaar, zodat je de straal met het waterdebiet kunt variëren. Met een knop op het toestel kun je overigens de waterdruk ook regelen. Standaard zijn hogedrukreinigers uitgerust met een standaardlans en een vuilfrees.
Standaardlans
Uit de standaardlans komt een rechte waterstraal, die je doorgaans breder of smaller kan instellen, afhankelijk van het toestel. Hoe breder je spuit, hoe lager de druk en hoe hoger het schoonmaakoppervlak. Hoe smaller de straal, hoe hoger de druk en de kracht, maar hoe langer je bezig bent.
Vuilfrees
Uit een vuilfrees komt een krachtige, roterende puntstraal voor hardnekkig vuil. Dit combineert de kracht van een geconcentreerde straal met een snelle, ronddraaiende beweging, waardoor hardnekkig vuil zoals mos, aangekoekt zand en verf sneller wordt verwijderd. Een vuilfrees is krachtiger dan een gewone straal en ideaal voor harde oppervlakken, maar kan te agressief zijn voor gevoelige materialen zoals hout of autolak.
Multi-jet
Hogedrukreinigers zijn vaak uitgerust met hybride, zogenaamde ‘multi-jet’-lansen, die de twee combineren. Je kan dan via de kop van de sproeilans de gewenste instelling bepalen. Er is vaak ook nog een sproeistand waarbij het water onder lage druk uit de lans komt, waarmee je bijvoorbeeld je planten water kan geven.
De filter
In een hogedrukreiniger is een filtersysteem opgenomen om er zeker van te zijn dat het te gebruiken water zeer schoon is. Bij vuil water kunnen kleine deeltjes ervoor zorgen dat dichtingen in de pompkop van de hogedrukreiniger niet meer afsluiten. Daardoor functioneert het toestel niet goed meer. De sproeier aan het uiteinde van de slang kan ook verstopt raken, waardoor de waterstraal aan kracht inboet.
Keuzecriteria
Een hogedrukreiniger kies je vooral op basis van waarvoor je hem wil gebruiken, zoals het reinigen van de auto, het terras of een gevel. Belangrijke aandachtspunten zijn de aandrijving (netstroom of accu), de watertoevoer (aanvoerslang of reservoir) en het aantal instellingen. Daarnaast spelen een aantal andere zaken nog een grote rol.
Het vermogen
Het vermogen bepaalt hoe krachtig het toestel is. Bij netstroomtoestellen ligt dit meestal tussen 1400 en 3000 W: hoe hoger, hoe sterker de machine. Bij accutoestellen kijk je naar het voltage (18 tot 36 V): een hogere spanning zorgt doorgaans voor meer kracht. Ook de accucapaciteit (Ah) is belangrijk: hoe hoger, hoe langer je kunt werken zonder onderbreking, afhankelijk van het gebruik.
De werkdruk
De werkdruk wordt uitgedrukt in bar en bepaalt hoe krachtig het water uit de spuitmond komt. Netstroomtoestellen halen gemiddeld 100 tot 180 bar, accutoestellen meestal 20 tot 70 bar. Professionele modellen kunnen tot 250 bar bereiken. Veel hogedrukreinigers hebben een regelbare druk, zodat je de straal kunt aanpassen aan het oppervlak. Voor gevoelige materialen zoals autolak of hout gebruik je beter een lagere druk om schade te vermijden.
Het debiet
Naast druk is ook het debiet (wateropbrengst) cruciaal. Dit geeft aan hoeveel water per uur door het toestel stroomt en wordt uitgedrukt in liter per uur (l/u). Bij lichte en middenklasse toestellen ligt dit meestal tussen 250 en 600 l/u, bij (semi-)professionele modellen vaak boven 600 l/u.
Een hoog debiet lijkt minder zuinig, maar is vaak efficiënter: je spoelt vuil sneller weg en bent sneller klaar. Met een lager debiet moet je vaker over hetzelfde oppervlak gaan, wat uiteindelijk meer water kan verbruiken. Voor grote terrassen, opritten en gevels is een hoog debiet dus handig.
Tip
Het waterverbruik hangt af van de gekozen straal: met een standaardlans verbruik je meestal meer dan met een roterende vuilfrees. Bij regelmatig gebruik kan werken met regenwater interessant zijn, tenzij de fabrikant enkel leidingwater toestaat.
Hoe snel kan je werken?
De werktijd per klus verschilt sterk per toestel: de ene reiniger doet enkele minuten over 1 m², terwijl een andere dit veel sneller kan. Dit wordt soms aangegeven door de fabrikant, maar hangt af van werkdruk, debiet, spuitmond en vervuiling.
Reinigingsmiddel
Sommige hogedrukreinigers laten toe om reinigingsmiddel toe te voegen via een tankje of aanzuigslang. Dit helpt bij hardnekkig vuil zoals vet of mos en de dosering is vaak instelbaar.
Ergonomie
Last but not least is ook ergonomie belangrijk bij langdurig gebruik: controleer of de lans prettig in de hand ligt en of je het toestel makkelijk verplaatst. Let ook op de lengte en soepelheid van de hogedrukslang. Voor opberggemak hebben veel toestellen houders voor kabels en slangen en soms een inklapbaar handvat.
Accessoires
Met een hogedrukreiniger die uitgerust is met een standaardlans en een vuilfrees kan je al heel wat, maar het handige aan een hogedrukreiniger is dat je die met accessoires voor specifieke onderhoudstaken kan uitrusten.
Terrasreiniger
Voor terrassen kan je gebruikmaken van een terrasreiniger, die de druk over een roterende sproeiarm verdeelt, waardoor je efficiënter een terras kan schoonmaken met minder water.
Borstels als opzetstukken
Met diverse borstels, die aan de hogedrukslang kunnen worden bevestigd via een bajonetsluiting of een kliksysteem, kun je al sproeiend een bepaald oppervlak poetsen. Denk aan een zachte autowasborstel, kleinere velgenborstel, een roterende wasborstel met knik voor het hoekenwerk of een brede wasborstel voor een vuile vloer.
Telescopische lans
Een hogedrukreiniger kan ook uitgerust worden met een telescopische lans. Die kan je gebruiken om op hogere of moeilijk bereikbare plaatsen te reinigen op een veilige manier. Ideaal wanneer je een dak of gevel wil schoonmaken.
360°-lans
Een 360°-lans is ontworpen om wendbaar te zijn. Je kan het kopstuk in verschillende richtingen draaien. Ideaal voor moeilijk bereikbare plaatsen zoals hoeken en kieren, dakgoten, etc.
Rioolreinigingssets
Daarnaast bestaan er ook rioolreinigingssets. Die omvatten een dunne slang die in een verstopte leiding kan worden gestopt. De speciale kop werkt zich al spuitend en sproeiend door het vuil om de leiding weer vrij te maken. Een puntstraal freest het vuil los en vier kleinere achteruitstralen spuiten het vuil naar achter weg.
Hoe werk je ermee?
Een hogedrukreiniger is handig voor het reinigen van je terras, maar correct gebruik en goed onderhoud zijn belangrijk om schade en ongevallen te voorkomen.
Veilig werken
Veiligheid staat altijd voorop. Lees na aankoop eerst de handleiding en draag bij voorkeur waterdichte kleding. Houd de hogedrukslang stevig vast en richt het spuitpistool nooit op mensen of dieren. Laat kinderen het toestel niet gebruiken. Veel toestellen hebben een kinderslot op de lans, wat handig is om onbedoeld spuiten te vermijden.
Laat de pomp ook nooit drooglopen: er moet altijd water door de machine stromen, anders kan de pomp beschadigd raken.
Op een stenen terras
Op het spuitpistool van de hogedrukreiniger gebruik je voor stenen terrassen idealiter een vuilfrees. Je kan wel slechts kleine oppervlakken tegelijk reinigen. Richt ook niet op de voegen, want die gaan eraan kapot. Houd steeds een spuitafstand aan van ongeveer 25 cm.
Probeer het toestel uit op een plek die niet zo zichtbaar is en pas de druk indien nodig aan. Zeker bij terrassen waar de voegen hier en daar reeds versleten zijn, kan je het met een hogedrukreiniger onder een te hoge druk nog erger maken.
Heb je een terrasreiniger? Maak daar dan gebruik van. Je zal - dankzij de omkasting - geen last hebben van opspattend water op je ruiten, je zal sneller kunnen reinigen én je verbruikt minder water.
Voor een stenen terras wordt over het algemeen een werkdruk van 120 - 160 bar aanbevolen, omdat dit krachtig genoeg is om vuil, mos en aanslag te verwijderen zonder de stenen te beschadigen. Dit is echter sterk variabel en afhankelijk van de steensoort.
Tip
Let op met en te hoge druk op keramische steen – dit kan het oppervlak opruwen, waardoor mossen zich sneller kunnen hechten en je bijgevolg meer zal moeten reinigen. Ook op beton wordt het gebruik van een hogedrukreiniger meestal afgeraden. Gebruik liever water en een borstel en indien nodig een milde zeep of biologisch reinigingsmiddel.
Op een plankenterras
Bij een plankenterras gebruik je een hogedrukreiniger bij voorkeur alleen met een terrasreiniger, anders kan het materiaal beschadigen en kan groene aanslag sneller terugkeren.
Voor plankenterrassen wordt een werkdruk van 80 tot 120 bar aanbevolen. Gebruik je toch een hogedrukreiniger zonder opzetstuk, houd dan minstens 25 cm afstand, gebruik een breedtestraal (geen freeskop) en zet de druk op de laagste stand.
Onderhoud
Reinig de hogedrukreiniger na elk gebruik en trek altijd eerst de stekker uit. Verwijder vuil, zand en aarde van het toestel. Heb je met reinigingsmiddel gewerkt, laat dan schoon water door de pomp lopen om resten weg te spoelen. Verstopte sproeiers kun je reinigen met een dunne naald of een speciale reinigingspen.
Bij periodiek onderhoud koppel je onderdelen los als je het toestel langere tijd niet gebruikt. Vet rubber ringen en dichtingen af en toe in met siliconen- of kranenvet. Spoel bij regelmatig gebruik de filters best ongeveer één keer per maand goed uit.
